GNU/Linux ile SES ve MÜZİK Uygulamaları
Yasaklı yazılım ve sistemlere mecbur değilsiniz
Ses işleme ve müzik uygulamaları ile ilgili genel bir görüş, bu uygulamaların ancak özel mülkiyet işletim sistemleri üzerinde çalışabilen, büyük paralar karşılığı edinilebilen özel mülkiyet yazılımlar olduğudur. Bir başka deyişle, bilgisayar ortamında müzik üretmek isteyen kişilerin, özgür olmayan yazılımlara mecbur olduğu fikri oldukça yaygındır.
Bu düşünce kesinlike doğru değildir. Müzik ile uğraşan gerek amatör, gerek profesyonel olsun, tüm kullanıcı gruplarına yönelik pek çok özgür yazılım platformu ve paketi bulunmaktadır. Hiçbir müzik üreticisi paylaşılması yasak, toplu geliştirilmeye kapalı, özgür olmayan özel mülkiyet yazılımları kullanmaya mecbur değildir. Bu makalenin devamı, özgür müzik uygulamaları hakkında bazı açıklayıcı bilgiler içermektedir.
Hangi GNU/Linux ?
Bugün pek çok uygulama alanına yönelik çeşitli GNU/Linux dağıtımları bulunmaktadır. Temel olarak herhangi bir GNU/Linux dağıtımı, ses ve müzik uygulamalarını içerebilmekle birlikte, bu uygulamalar çeşitli kaynaklardan gerek paket olarak, gerekse kaynak kodundan derlenerek sonradan da kurulabilir. Yeni başlayan kullanıcılar için, müzik uygulamalarının ağırlıklı olduğu, çekirdeği özel olarak derlenmiş pek çok GNU/Linux dağıtımı da bulunmaktadır. "Ubuntu Studio" bu dağıtımlar arasında en çok bilinen dağıtımdır. Bu alanda bilinen tüm dağıtımların bir listesi için aşağıdaki adresi ziyaret edebilirsiniz.
http://apps.linuxaudio.org/apps/categories/linux_audio_bundles_distributions
Bugün bilinen pek çok GNU/Linux dağıtımı tam anlamıyla özgür değildir. Eğer tam özgürlük istiyorsanız, özgür olmayan sürücü ve yazılımlardan arındırılmış GNU/Linux dağıtımlarından birini tercih etmelisiniz. Bu durumda uygun donanımları kullandığınızdan emin olmalısınız. Sürücülerini özgür lisanslar altında dağıtmayan üretici firmalara ait donanımlar, tam özgür GNU/Linux dağıtımları altında tanınmaz ve çalışmazlar. Özgürlük kavramı için lütfen özgür yazılım sayfama bir göz atınız.
Donanım Tercihleri
GNU/Linux altında kullanılabilecek donanımlar, yukarıda sözünü ettiğim özgürlük kavramına bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Müzik uygulamalarına yönelik donanım seçiminde ise özellikle GNU/Linux dağıtımlarının hemen hepsi ile birlikte varsayılan olarak gelen "Alsa" ses sunucusunun desteklediği ses kartları listesine bir göz atmakta yarar vardır. Bu liste için aşağıdaki bağlantıyı ziyaret edebilirsiniz.
http://www.alsa-project.org/main/index.php/Matrix:Main
Yukarıdaki bağlantıda da görülebildiği üzere Alsa, oldukça geniş bir yelpazedeki ses ve midi donanımlarına destek vermektedir. Bu durumda seçilecek donanım, kullanıcının ihtiyaçlarına ve maddi imkanlarına göre değişiklik gösterebilir. Ben, 1,5 Gb RAM, AMD Athlon 2500+ işlemci, M-Audio 24/96 ses kartı ve Yamaha UX256 midi arabiriminden oluşan bir donanım konfigürasyonu ile Ubuntu 7.10 GNU/Linux işletim sistemi altında oldukça etkileyici bir performans almayı başardım. Daha yüksek özelliklerde bir sistem, daha profesyonel ihtiyaçlara oldukça başarılı bir biçimde cevap verecektir. Tüm bunlar ile birlikte Alsa, Jack yazılımı ile birlikte çalıştırıldığında, anakartlar üzerinde en çok kullanılmakta olan AC97 ve benzeri çip setli sıradan ses kartlarını bile oldukça performanslı bir şekilde kullanabilme imkanı sağlamaktadır.
Gerçek Zamanlı çekirdek desteği
Müzik uygulamalarının büyük bir çoğunluğu, gerçek zamanlı (RealTime) olarak adlandırılan bir kipte çalışmak üzere tasarlanmıştır. Bu kip, ses işleme yazılımının girişine uygulanan verinin çok hızlı bir biçimde işlenmesini sağlayarak, işlenmiş verinin olabildiğince erken bir biçimde çıkışa gönderilmesini ve böylece gecikmelerin en düşük seviyede tutularak, işlenmiş ses verisinin anında duyulmasına olanak sağlamaktadır. Hemen tüm ses işleme yazılımlarının bu kipte çalışabilmesi çok önemlidir. GNU/Linux işletim sisteminin çekirdeği olan Linux, kullanıcılarına bu imkanı sağlamaktadır. Ancak, gerçek zamanlı çekirdek, kullanıcılara, çoğu GNU/Linux dağıtımında ihtiyaç dahilinde, opsiyonel olarak sunulmaktadır. Bu anlamda seçilecek GNU/Linux dağıtımının gerçek zamanlı bir çekirdeğe sahip olması oldukça önemlidir. "Ubuntu Studio" gibi ses işleme amacına yönelik oluşturulmuş dağıtımlar, gerçek zamanlı çekirdek desteğini varsayılan olarak sunmaktadır. Eğer bu destek seçtiğiniz dağıtım ile birlikte sunulmuyorsa, kaynak kodundan yeniden derlenerek sonradan kurulabilir. Ancak unutulmamalıdır ki bu işlem oldukça ileri düzey bir kullanıcı olmayı gerektirmektedir. Bilinçsizce yapılan derlemeler, sistemin kararsız bir hale gelip çökmesine neden olabilir. Bu nedenle, gerçek zamanlı bir çekirdek sürümü ile birlikte gelen GNU/Linux dağıtımlarından bir tanesini tercih etmek yerinde olacaktır.
Merhaba
Bu web sitesi "Müzik Teknolojisi" ve "Özgür Yazılım" konularına ilgi duyan kişilere ve öğrencilerime kaynak olması amacıyla tasarlanmıştır.
Bu şablon Kalyan Chakravarthy tarafından oluşturulmuştur. Bu şablona ve daha fazlasına ulaşmak için Open Web Design sitesini ziyaret edebilirsiniz.
